اختلاف ساعت در تحويل سال غيرمنطقي و خلاف طبيعت است.

اختلاف آفاق از مسير حركت وضعي زمين پيدا مي‌ شود. كرويت زمين و حركت وضعي آن ايجاب مي كند كه در هر شهر و دياري ساعت معيني طلوع و غروب واقع شود. از اين رو براساس مدارات زمين كه خطوط فرضي از قطب شمال به جنوب است از هر مداري به مدار ديگر در خط استوا تقريباً دو ساعت اختلاف افق پيدا مي ‌شود (اگر تعداد مدارات زمين 12 باشد و اگر 24 باشد يك ساعت) و از مسير ميل خورشيد به قطب شمال و جنوب اختلافات ديگري پيدا مي ‌شود كه همه اينها مربوط به حركت انتقالي كره زمين به دور خورشيد است كه دقيقه و ثانيه آن قابل محاسبه است. در اين جا بايد عرض كنيم كه پيدايش وقت نمازها براساس مسامحه است نه براساس دقت رياضي. در هر مداري كه طلوع واقع مي ‌شود در يك استان و يا شهرستان و محيط آن وقت نماز صبح است و آنجا كه خورشيد در ارتفاع كامل قرار مي ‌گيرد كه دلوك شمس ناميده مي ‌شود لااقل تا شعاع 50 كيلومتر نماز ظهر است. اين كه مي گويند نماز ظهر به افق تهران مثلاً 12 ساعت 10 دقيقه و 45 ثانيه است برخلاف مسامحه ‌اي است كه شرع مقدس اسلام براي تعيين قبله و وقت نماز قرار داده است زيرا تعيين وقت و شمارش دقيقه و ثانيه ايجاب مي كند كه در شرق يك شهرستان و روستا ظهر باشد و در غرب آن ظهر نباشد. بهتر اين است كه براي تعيين زمان نماز و روزه لااقل به ربع ساعت اكتفا كنند دقيقه و ثانيه را بحساب نياورند. اين دقت هاي رياضي ايجاب مي كند كه مثلاً در شرق تهران وقت نماز ظهر باشد و در غرب آن نباشد. چنين دقتي در تعيين وقت نماز لزومي ندارد، باعث وسوسه و وسوسه كردن مي ‌شود. پس اين اختلاف آفاق مربوط به طلوع و غروب خورشيد در كره زمين است. اما در حركت انتقالي زمين براي تحويل سال كه از مسير دوائر كره زمين پيدا مي ‌شود نه مدارات، اختلاف افق معني ندارد زيرا اين تحويل مربوط به حركت انتقالي كره زمين است نه حركت وضعي در طلوع و غروب از مسير حركت وضعي كره زمين خطوط مداري از قطب شمال به جنوب پيدا مي ‌شود و از مسير حركت انتقالي كره زمين در مواجه با بروج خطوط دايره‌ اي زمين از شرق به غرب پيدا مي‌ شود. خطوط دايره‌ اي از شرق به غرب است و خطوط مداري از جنوب به شمال يكي از آن خطوط دايره ‌اي خط استوا است كه زمين را به دو نيم كره جنوبي و شمالي قسمت مي كند. زمين در ميل جنوبي و شمالي خود هر شبانه روز در يك خط فرضي قرار مي‌ گيرد. خطوط فرضي دايره‌ اي، زمين را بايستي در انتهاي ميل جنوبي و انتهاي ميل شمالي خورشيد بحساب آورند. مثلاً اول دي ماه انتهاي ميل جنوبي خورشيد و اول تيرماه انتهاي ميل شمالي آن مي ‌شود در اين جا لازم است اختلاف ساعت هاي شبانه روز را بحساب آورند و براساس آن خطوط دايره ‌اي كره زمين را از شرق به غرب منظم كنند. مثلاً كره زمين از اول تيرماه كه ميل جنوبي خود را شروع مي كند ظرف نود و سه روز به خط استوا مي رسد كه آن را اعتدال خريفي يا پائيزي مي نامند و در مدت سه ماه ديگر تا اول دي ماه به انتهاي ميل جنوبي خود مي رسد. در اين مدت هر روزي دايره ‌اي را طي مي كند. دوائر كره زمين از همين ميل به شمال و جنوب پيدا مي ‌شود. آنجا كه از انتهاي ميل جنوبي اول ديماه حركت شمالي خود را آغاز مي كند ظرف سه ماه كه اول فروردين است، به خط استوا مي رسد كه آن را اعتدال ربيعي مي نامند. در همان دقيقه ‌اي كه به خط استوا مي رسد تحويل سال است. اختلاف آفاق ظاهراً در اين جا در تحويل سال برهاني ندارد. زيرا در يك دقيقه معيني كره زمين تحويل برج حمل و با بروج ديگر مي‌شود و براي تمامي جمعيت كره يك جا و يك زمان سال تحويل مي‌گردد. درست نيست كه در اين جا بگويند تحويل سال به افق تهران يا مشهد و يا لندن و برلن زيرا اين تحويل مربوط به كره زمين است نه شهرها و مملكت ها. در يك دقيقه معين سال كره زمين شروع مي ‌شود كه هركس عقيده به اين تحويل دارد بايستي جشن بگيرد و همين كه از مسير جنوبي زمين به خط استوا مي رسد براي تمام كره زمين سال نو شروع مي‌ شود. اينطور نيست كه يك قسمت از كره زمين در خط استوا قرار گيرد و قسمت هاي ديگر قرار نگيرد و اگر شما مي‌ گوئيد هر دقيقه ‌اي چهره خورشيد با خط خاصي روبرو مي ‌شود مي گوئيم اين مربوط به طلوع و غروب است نه تحويل كره زمين به خط استوا وقتي كه زمين در خط استوا قرار گرفت خورشيد يكنواخت به دو نيمكره شمالي و جنوبي تابش مي كند و هوا در هر دو نيمكره يكنواخت اعتدال پيدا مي كند. پس اختلاف ساعت در تحويل سال غيرمنطقي و خلاف طبيعت است. (مقاله اجتهادی بررؤیت هلال ماه)