دعاها از نظر محتوا و معانی بر سه قسم است.

دعاهایی که منشأ پیدایش علم و معرفت است در نظر خداوند تبارک و تعالی و ائمه اطهار علیهم السلام مطلوب تر است از دعاهایی که فقط نعمت های مادی بهشتی را به انسان آدرس می دهد. وقتی که ما درست در مضامین دعاها دقت کنیم مشاهده می کنیم دعاها از نظر محتوا و معانی و دقایقی که می پروراند بر سه قسم است: اول، دعاهایی که آدرس نعمت ها و لذت های مادی خدا را در دنیا و آخرت به انسان ها معرفی می کند مانند تعریفاتی که خداوند از بهشت و حور و قصور و خوراکی ها و پوشاکی ها و غیره ذلک دارد که حقیقتا نعمت ها و لذت های مادی خدا را از نظر کیفیت بی نهایت می داند و در اختیار انسان می گذارد. انسان اگر صرفا همان دعاها را بخواند و بداند و همان خواهش ها را از خداوند متعال درخواست کند، انسانی خواهد بود که در زندگی بهشتی به خوشگذرانی مشغول و دائم در خط لذت بری و بهره برداری است. نوع دوم، دعاهایی است که انسانها را به اخلاق انسانی مجهز می کند و به انسان می آموزد که چه صفات و اخلاقی داشته و با چه گفتار و رفتاری بتواند بندگان خدا را جلب و جذب کند و از اخلاق انسانی خود آن ها را بهره مند سازد. در این رابطه پیغمبر اکرم ص می فرماید: شما آن قدر مال و ثروت ندارید که به تمامی انسان ها ببخشید و آن ها را جلب و جذب کنید ولیکن می توانید یک چنان اخلاق و رفتاری داشته باشید که در نظر همه انسان ها محبوب باشید و آنها را به خود جلب و جذب کنید. مجموعه این دعاها و در دعای مکارم الاخلاق ثبت و ضبط شده است. نوع سوم، دعاهایی است که انسان را به علم و اخلاق الهی مجهز می کند و انسان را خداگونه بار می آورد. یک چنین دانایی مانند دانایی خدا و توانایی مانند توانایی او. دعای سحر از نوع سوم است که انسان را به مقام خلافت اللهی نائل می کند. رسیدن به محتویات و مندرجات تمامی این دعاها چه از نوع اول باشد و یا دوم و سوم، تربیت و تقویت لازم دارد. انسان ها از نظر خواستن و تقاضا کردن نعمت های خداوند تبارک و تعالی نامتناهی هستند و ارقام ثروت و نعمتی هم که خداوند برای آنها آفریده است در نوع خود نامتناهی است. (شرح دعای سحر)